Gecikme zammı nedir?
İngilizce: Late payment surcharge (on public receivables)
Gecikme zammı, vergi, sosyal güvenlik primi dışındaki pek çok kamu alacağı gibi amme alacaklarının ödeme süresi içinde ödenmemesi hâlinde, ödenmeyen kısma vadenin bitiminden itibaren her ay için uygulanan ek alacaktır. 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 51. maddesinde düzenlenir. Kanun, aylık oranı belirlemiş ve bu oranı değiştirme yetkisini Cumhurbaşkanı'na vermiştir; ay kesirleri için gecikme zammı günlük olarak hesaplanır.
Gecikme zammı, özel hukuktaki temerrüt faizinin kamu alacakları için öngörülmüş karşılığıdır ve fer'i bir amme alacağı niteliğindedir. Oranın piyasa faizlerinin altında kalması, borçlular için kamu borcunu geciktirmeyi bankadan kredi kullanmaya göre daha ucuz hâle getirebildiğinden, oran zaman zaman piyasa koşullarına göre güncellenir. Vergi ziyaı söz konusu olduğunda ayrıca gecikme faizi (213 sayılı Vergi Usul Kanunu) gündeme gelebilir; gecikme zammı ile gecikme faizi farklı kavramlardır. Kamu alacaklarının yapılandırıldığı kanunlarla gecikme zammının bir bölümü silinebilir veya farklı katsayılarla hesaplanabilir. Güncel oran ilgili Cumhurbaşkanı kararı ve Gelir İdaresi duyurularından kontrol edilmelidir.
Örnek
Vadesi geçmiş 10.000 TL vergi borcu iki ay gecikmeyle ödenirse, o dönemde geçerli aylık gecikme zammı oranı iki ay için uygulanır; ay kesirleri varsa günlük hesaplanarak eklenir.
İlgili mevzuat
- 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun, md. 51 (RG 28.7.1953, 8469)