Gayrinakdi kredi nedir?
İngilizce: Non-cash loan
Diğer adları: Nakit dışı kredi
Gayrinakdi kredi, bankanın başlangıçta nakit kullandırmadan, müşterisi adına üçüncü bir kişiye karşı ödeme ya da ifa taahhüdü üstlendiği kredi türüdür. Müşteri yükümlülüğünü yerine getirirse banka hiç para ödemez; getirmezse banka taahhüt ettiği tutarı öder ve bu tutar müşterinin nakdi kredi borcuna dönüşür. Bu nedenle gayrinakdi krediler de gerçek bir kredi riski taşır. Bankacılık Kanunu'nun 48. maddesi teminat mektuplarını, kontrgarantileri, kefaletleri, avali, ciroyu ve kabulü gayrinakdi kredi olarak sayar.
En yaygın gayrinakdi krediler teminat mektubu, akreditif ve kabul kredisi, aval ve kefaletlerdir. Banka bu kredilerden faiz değil komisyon geliri elde eder. Gayrinakdi krediler bilanço dışında, nazım hesaplarda izlenir; ancak sermaye yeterliliği hesabında krediye dönüşüm oranlarıyla risk tutarına çevrilir ve kredi sınırları hesabında da dikkate alınır. İnşaat, dış ticaret ve kamu ihaleleri gibi alanlarda işletmelerin faaliyet sürdürebilmesi büyük ölçüde gayrinakdi kredi imkânına bağlıdır. Kredi analizinde gayrinakdi riskin hangi olasılıkla nakde döneceği ayrıca değerlendirilir.
Örnek
Bir kamu ihalesini kazanan müteahhit, idareye vermesi gereken kesin teminatı bankasından aldığı 5 milyon TL'lik teminat mektubuyla karşılar; iş sorunsuz tamamlanırsa banka hiç ödeme yapmaz, yalnız komisyon alır.
İlgili mevzuat
- 5411 sayılı Bankacılık Kanunu, md. 48 (RG 1.11.2005, 25983 mük.)