Blokzincir nedir?

Blokzincir, işlem kayıtlarının belirli aralıklarla bloklar hâlinde toplandığı, her bloğun bir önceki bloğun kriptografik özetini (hash) içererek zincir oluşturduğu ve bu defterin tek bir merkezde değil, ağa katılan çok sayıda bilgisayarda (düğüm) eş zamanlı tutulduğu bir dağıtık defter teknolojisidir. Geçmiş bir kaydı değiştirmek, ondan sonraki tüm blokları ve ağın çoğunluğunun kayıtlarını değiştirmeyi gerektirdiği için blokzincir kayıtları değişikliğe karşı dirençlidir.

Hangi işlemlerin deftere ekleneceğine ağın nasıl karar verdiğini belirleyen kurallara uzlaşma mekanizması denir; iş ispatı (proof of work) ve hisse ispatı (proof of stake) en bilinen örneklerdir. Herkesin katılabildiği blokzincirlere izinsiz (açık), katılımın yetkilendirmeye bağlı olduğu ağlara izinli blokzincir denir; finansal kurumların ve merkez bankalarının projelerinde genellikle izinli yapılar tercih edilir. Akıllı sözleşmeler, belirli koşullar gerçekleştiğinde otomatik olarak çalışan programlardır ve blokzincir üzerinde varlıkların jetonlaştırılmasını mümkün kılar. Blokzincirin finansal hizmetlerde takas ve mutabakat, ticaret finansmanı, kimlik doğrulama ve varlık jetonlaştırma gibi kullanım alanları vardır; ölçeklenebilirlik, enerji tüketimi ve hukuki belirlilik ise başlıca tartışma konularıdır.