Amortisman nedir?

Amortisman, bina, makine, taşıt gibi maddi duran varlıkların maliyetinin, bu varlıkların işletmeye fayda sağlayacağı süre (faydalı ömür) boyunca sistematik olarak dönemlere gider şeklinde dağıtılmasıdır. Maddi olmayan duran varlıklar (yazılım, hak ve lisanslar gibi) için aynı işleme itfa denir. Amortisman, varlığın kullanılması ve zamanla eskimesi nedeniyle değerindeki azalışı muhasebeye yansıtır; böylece varlığın maliyeti, satın alındığı yılın değil, kullanıldığı yılların gideri olur.

Vergi açısından amortisman 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nda düzenlenir: amortisman oranları Gelir İdaresi'nin yayımladığı faydalı ömür listelerine göre belirlenir ve normal (eşit tutarlı) ya da azalan bakiyeler yöntemi uygulanabilir. TFRS'de ise işletme, varlığın ekonomik faydasının tüketilme biçimini en iyi yansıtan yöntemi seçer ve faydalı ömür ile kalıntı değeri düzenli olarak gözden geçirir. Amortisman nakit çıkışı gerektirmeyen bir giderdir; bu nedenle nakit akışı hesaplanırken net kâra geri eklenir ve FAVÖK'ün hesaplanmasında dışarıda bırakılır. Yüksek enflasyon dönemlerinde tarihî maliyet üzerinden ayrılan amortismanın gerçek yıpranmayı yansıtmaması enflasyon muhasebesinin gerekçelerinden biridir.