Risk Merkezi nedir?
İngilizce: Risk Center (credit registry)
Risk Merkezi, kredi kuruluşlarının ve kanunda sayılan diğer finansal kuruluşların müşterilerine ait kredi, limit, teminat ve geri ödeme bilgilerini topladığı ve üyeleriyle paylaştığı merkezi kayıt sistemidir. Bankacılık Kanunu'na eklenen Ek 1. madde ile Türkiye Bankalar Birliği (TBB) nezdinde kurulmuştur; bankalar başta olmak üzere ilgili kuruluşların üyeliği zorunludur. Risk Merkezi'nin operasyonel işleri Kredi Kayıt Bürosu (KKB) tarafından yürütülür.
Bir banka kredi başvurusunu değerlendirirken başvuru sahibinin diğer kurumlardaki toplam kredi borcunu, gecikmelerini ve yasal takip kayıtlarını Risk Merkezi verileri sayesinde görür. Böylece aşırı borçlanma ve kötü niyetli çoklu başvurular sınırlanır, kredi riski daha doğru ölçülür. Kişiler kendi risk raporlarına erişebilir ve hatalı kayıtların düzeltilmesini isteyebilir. Banka sırrı ve kişisel verilerin korunması bakımından Risk Merkezi'ne yapılan paylaşım kanunda öngörülen bir istisnadır; bu verilerin amacı dışında kullanılması yasaktır. Risk Merkezi'nin işleyişine ilişkin usuller TBB'nin yönetmeliğiyle düzenlenir.
Örnek
Konut kredisi için başvuran bir müşterinin başka bir bankadaki kredi kartı borcunda üç ay gecikme olduğu Risk Merkezi raporunda görünür; banka bu bilgiyi kredi kararında ve teminat yapısında dikkate alır.
İlgili mevzuat
- 5411 sayılı Bankacılık Kanunu, Ek md. 1 ve md. 73 (RG 1.11.2005, 25983 mük.)
- Risk Merkezi Yönetmeliği (TBB) (RG 10.4.2012, 28260)