Yeşil tahvil nedir?
İngilizce: Green bond
Diğer adları: Yeşil borçlanma aracı, Sosyal tahvil, Sürdürülebilirlik tahvili
Yeşil tahvil, ihraçtan elde edilen fonların yalnız çevresel fayda sağlayan uygun projelerin (yenilenebilir enerji, enerji verimliliği, temiz ulaşım, sürdürülebilir su ve atık yönetimi, yeşil binalar gibi) finansmanında ya da yeniden finansmanında kullanılmasını taahhüt eden borçlanma aracıdır. Finansal yapısı bakımından sıradan bir tahvilden farkı yoktur; farkı fonların kullanım yerindeki taahhüt, bu kullanımın izlenmesi ve raporlanmasıdır. Aynı mantıkla sosyal projeler için sosyal tahvil, ikisinin birleşimi için sürdürülebilirlik tahvili ihraç edilir.
Uluslararası piyasada yeşil tahvillerin çerçevesi büyük ölçüde Uluslararası Sermaye Piyasaları Birliği'nin (ICMA) Yeşil Tahvil İlkeleri'ne dayanır. Bu ilkelerin dört temel bileşeni vardır: fonların kullanımı, projelerin değerlendirilmesi ve seçimi, fonların yönetimi ve raporlama. İhraççılar genellikle bir yeşil tahvil çerçevesi yayımlar ve bağımsız bir kuruluştan ikinci taraf görüşü alır. Türkiye'de SPK, yeşil ve sürdürülebilir borçlanma araçlarına ilişkin rehberlerle bu ilkeleri yerel mevzuata uyarlamıştır; bankalar ve şirketler yurt içinde ve yurt dışında yeşil tahvil ihraç etmektedir. Bir de fonun kullanım yerine değil, ihraççının sürdürülebilirlik hedeflerine ulaşıp ulaşmamasına göre faizi değişen sürdürülebilirlik bağlantılı tahviller vardır.
Örnek
Bir banka, 500 milyon dolarlık yeşil tahvil ihraç eder ve fonu yalnız rüzgâr ve güneş enerjisi projelerine kredi olarak kullanacağını taahhüt eder; her yıl hangi projelere ne kadar kaynak aktardığını ve sağlanan emisyon azaltımını raporlar.
İlgili mevzuat
- 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu (RG 30.12.2012, 28513)
- SPK Borçlanma Araçları Tebliği (VII-128.8) (RG 7.6.2013, 28670)