Takipteki kredi (NPL) nedir?
İngilizce: Non-performing loan (NPL)
Diğer adları: Donuk alacak, Sorunlu kredi, NPL
Takipteki kredi, uluslararası adıyla non-performing loan (NPL), anapara ya da faiz ödemesi belirli bir süreden fazla geciken veya borçlunun kredi değerliliğinin ciddi biçimde bozulduğu kabul edilen kredidir. BDDK'nın Kredilerin Sınıflandırılması ve Bunlar İçin Ayrılacak Karşılıklara İlişkin Yönetmeliği'nde krediler gruplara ayrılır; temerrüt kabul edilen krediler, gecikme süresine ve tahsil imkânına göre üçüncü, dördüncü ve beşinci gruplarda izlenir. Genel ölçüt olarak 90 günü aşan gecikme, kredinin donuk alacak sayılması için temel eşiklerden biridir.
Takipteki krediler için bankalar özel karşılık ayırır ve bu karşılık gider olarak kârı azaltır. TFRS 9 uygulayan bankalarda bu krediler 'aşama 3' kapsamında, ömür boyu beklenen kredi zararı üzerinden karşılıklandırılır. Takipteki kredilerin toplam kredilere oranı olan NPL oranı, sektörün kredi kalitesinin en çok izlenen göstergesidir ve BDDK'nın aylık bültenlerinde yayımlanır. Bankalar takipteki alacakları icra yoluyla tahsil edebilir, yeniden yapılandırabilir ya da varlık yönetim şirketlerine satabilir.
Örnek
Toplam kredisi 500 milyar TL olan bir bankada takipteki krediler 15 milyar TL ise NPL oranı %3'tür; bu kredilerin 12 milyar TL'si için karşılık ayrılmışsa karşılık oranı %80 olur.
İlgili mevzuat
- Kredilerin Sınıflandırılması ve Bunlar İçin Ayrılacak Karşılıklara İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik (RG 22.6.2016, 29750)
- 5411 sayılı Bankacılık Kanunu, md. 53 (RG 1.11.2005, 25983 mük.)