Sermaye yeterlilik oranı (SYR) nedir?

Sermaye yeterlilik oranı (SYR), bir bankanın özkaynaklarının; kredi riski, piyasa riski ve operasyonel risk için hesaplanan risk ağırlıklı varlıklar toplamına bölünmesiyle bulunan orandır. Oranın arkasındaki fikir basittir: banka, maruz kaldığı risklerden doğabilecek beklenmeyen zararları kendi sermayesiyle karşılayabilmelidir. Riskli varlıklar arttıkça daha fazla özkaynak tutulması gerekir. Bankacılık Kanunu'nun 45. maddesi sermaye yeterliliği yükümlülüğünü düzenler; hesaplama esasları BDDK'nın Bankaların Sermaye Yeterliliğinin Ölçülmesine ve Değerlendirilmesine İlişkin Yönetmeliği ile belirlenir.

Basel standartlarına dayanan düzenlemede yalnız toplam SYR değil, çekirdek sermaye ve ana sermaye oranları için de ayrı asgari sınırlar vardır; bunlara ek olarak sermaye koruma tamponu, döngüsel sermaye tamponu ve sistemik önemli bankalar için ek tampon uygulanabilir. Tampon şartını karşılamayan bankanın kâr dağıtımı kısıtlanır. SYR, banka mali tablolarında ve BDDK'nın sektör bültenlerinde yayımlanır; sektör analizlerinde bankanın dayanıklılığının ilk göstergesidir. Sınavlarda pay ile payda kalemlerinin neler olduğu ve risk ağırlığı mantığı sıkça sorulur.