BASH Sözlük · Para ve sermaye piyasaları

DİBS nedir?

İngilizce: Government domestic debt securities

Diğer adları: Devlet iç borçlanma senedi

Para ve sermaye piyasalarıSon güncelleme: 20 Ekim 2026

DİBS, devlet iç borçlanma senedinin kısaltmasıdır. 4749 sayılı Kanun'un tanımlarına göre, Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yurt içinde ihraç edilen borçlanma senetlerini ifade eder ve vadesine göre ikiye ayrılır: vadesi bir yıldan kısa olanlar hazine bonosu, bir yıl ve daha uzun olanlar devlet tahvilidir. DİBS'ler Türk lirası cinsinden olabileceği gibi dövize, altına ya da enflasyona endeksli de ihraç edilebilir; faizsiz finans ilkelerine uygun kira sertifikaları da Hazine'nin iç borçlanma araçları arasındadır.

DİBS piyasası iki aşamalıdır. Birincil piyasada senetler Hazine ihaleleri ve doğrudan satışlarla ilk kez yatırımcıya satılır; Hazine'nin belirlediği piyasa yapıcı bankalar ihalelere aktif olarak katılır. İkincil piyasada ise ihraç edilmiş senetler Borsa İstanbul Borçlanma Araçları Piyasası'nda ve tezgâh üstünde alınıp satılır. DİBS'ler bankaların bilançolarında likit varlık olarak tutulur, repo işlemlerinde teminat görevi görür ve Merkez Bankası'nın açık piyasa işlemlerinin konusu olur. Kamu borç stokunun yapısı, vade ve faiz kompozisyonu Hazine'nin borçlanma istatistiklerinde yayımlanır.

Örnek

Bir banka, likidite tamponunun bir kısmını DİBS'lerde tutar; ani nakit ihtiyacında bu senetleri satmak yerine Merkez Bankası'na ya da piyasaya repo işlemiyle teminat olarak vererek nakit sağlar.

İlgili mevzuat

  • 4749 sayılı Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanun, md. 3 (RG 9.4.2002, 24721)

Bu tanım bilgi amaçlıdır; yatırım, hukuk ya da vergi danışmanlığı yerine geçmez. Mevzuat atıfları kanun ve düzenlemelerin yayım künyesiyle verilmiştir.